Crna Smrt je ubijala ljude hiljadama godina

kuga

Bakterija koja je počev od VI veka, pa u narednih nekoliko stotina godina uzrokovala „crnu smrt“ , kosila je ljude mnogo duže nego što se dosad mislilo.

Analizom DNK ljudskih ostataka iz bronzanog doba na tlu Evrope i Azije, danski naučnici su otkrili da je bakterije yersinia pestis bila prisutna među ljudima još 2.800 godina p.n.e, odnoso 3.000 godina ranije od dosad najstarijeg dokaza o kugi.

Studija, objavljena u stručnom časopisu „Cell“, ukazuje da je pomenuta bakterija u to vreme uzrokovala nešto drugačije, mada isto toliko katastrofalne posledice.

„Crna smrt“, kako su je zvali u srednjem veku, ubila je na desetine miliona ljudi u pandemijama koje su vekovima pogađale čovečanstvo i preoblikovale ljudsko društvo. „Otkrili smo da je kuga uticala na ljudsku populaciju na velikim geografskim područjima mnogo pre nego što smo mislili“, rekao je Eske Vilerslev, genetičar sa Univerziteta u Kopenhagenu i vođa istraživanja.

„Ova studija menja naš pogled na to kada i kako je kuga uticala na ljudsku populaciju i pruža nove smernice u proučavanju evolucije bolesti“, naveo je on. Danski stručnjaci su analizirali DNK iz zuba 101 osobe sa šest lokacija: tri u Rusiji i po jedne u Poljskoj, Estoniji i Jermeniji. Sedam od njih imalo je tragove infekcije Yersinijom pestis.

Naučnici su, takođe, želeli da ustanove i vreme „okidača“ u razvoju kuge, odnoso mutacije koja je omogućila prenošenje bakterije muvama. Takvu mutaciju otkrili su kod osobe koja je umrla u Jermeniji početkom prvog milenijuma p.n.e. To znači da praistorijska kuga nije imala karakteristike bubonske kuge čiji su glavni simptomi otečene limfne žlezde.

Prvobitna verzija kuge je najverovatnije napadala pluća, izazivajući jak kašalj i gušenje neposredno pred smrt. Bakterija se do mutacije prenosila samo ljudskim kontaktom. Posle je mogla da preživi u utrobi muva, opstruišući njihov probavni trakt i terajući ih da grizu sve oko sebe. Posledica toga bilo je širenje kuge do neslućenih razmera.

Yersinia pestis izazvala je tri najsmrtonosnije pandemije u istoriji čovečanstva: Justinijanovu kugu u VI veku koja je pokosila više od 25 miliona ljudi u naredna dva veka, Crnu smrt koja se javila u Kini 1334. za zatim se raširila trgovačkim putevima do Evrope i koja je odnela od 75 do 200 miliona ljudi, ili polovinu tadašnje populacije, i Treću pandemiju, poznatu i kao Moderna kuga, koja se pojavila u Kini 1850-ih i usmrtila oko 10 miliona ljudi.

(b92.net)